Bez mistrzostwa, ale wciąż z doświadczeniem pucharowym – Ferencváros
Od kilku lat grają regularnie w pucharach, ale dopiero teraz jest okazja się z nimi zmierzyć. Ferencváros po latach zdobywania mistrzostw Węgier pojawia się tym razem w ścieżce niemistrzowskiej i w dwumeczu z Górnikiem Zabrze zagra o gwarancję gry w fazie ligowej.
Poprzednie rywalizacje
W najnowszych czasach było niewiele okazji do gry z Węgrami, a w XXI wieku spotkania z nimi zdarzają się co 11 lat. Ferencváros grał kiedyś z polskim klubem, Gwardią. Był to pierwszy raz, kiedy wyeliminowaliśmy węgierski klub, potem zachowaliśmy już stuprocentową skuteczność awansów. Zaczęliśmy od trzech odpadnięć, jednak kolejne cztery dwumecze kończyły się po naszej myśli.
| 1958/59 | I runda PM | Polonia Bytom | MTK Budapest | 0:3, 0:3 |
| 1962/63 | I runda PZP | Ujpest | Zagłębie Sosnowiec | 0:5, 0:0 |
| 1968/69 | III runda PMT | Legia Warszawa | Ujpest | 0:1, 2:2 |
| 1973/74 | I runda PUEFA | Ferencváros | Gwardia Warszawa | 0:1, 1:2 |
| 1973/74 | III runda PUEFA | Honvéd | Ruch Chorzów | 0:2, 5:0 |
| 2004/05 | II runda el. PUEFA | Amica Wronki | Honvéd | 1:0, 0:1, karne 5:4 |
| 2015/16 | IV runda el. LE | Lech Poznań | Videoton | 3:0, 1:0 |
W ostatnim dwumeczu polsko-węgierskim Lech grał z Videotonem. Oba zespoły były mistrzami swoich krajów i spadły do eliminacji LE po porażkach w eliminacjach LM. Lech pewnie pokonał Węgrów u siebie i na wyjeździe bez problemu dokończył sprawę. Dało to awans do fazy grupowej LE, z której jednak nie było zbyt wielu miłych wspomnień poza niespodziewanym zwycięstwem z Fiorentiną na wyjeździe.
Ostatnie 5 sezonów w pucharach
| Sezon | Runda, w której odpadli | Przeciwnicy i wyniki | Poprzednie rundy | Przeciwnicy i wyniki |
|---|---|---|---|---|
| 2021/22 | FG LE | Leverkusen 1:2, 1:0 Betis 1:3, 0:2 Celtic 0:2, 2:3 | Q1 LM Q2 LM Q3 LM Q4 LM | Prishtina 3:0, 3:1 Žalgiris Wilno 2:0, 3:1 Slavia Praga 2:0, 0:1 Young Boys 2:3, 2:3 |
| 2022/23 | 1/8 LE | Leverkusen 0:2, 0:2 | Q1 LM Q2 LM Q3 LM Q4 LE FG LE | Toboł 0:0, 5:1 Slovan Bratysława 1:2, 4:1 Qarabağ 1:1, 1:3 Shamrock Rovers 4:0, 0:1 Trabzonspor 3:2, 0:1 Monaco 1:0, 1:1 Crvena zvezda 1:4, 2:1 |
| 2023/24 | 1/16 LKE | Olympiakos Pireus 0:1, 0:1 | Q1 LM Q2 LKE Q3 LKE Q4 LKE FG LKE | KI Klaksvik 0:0, 0:3 Shamrock Rovers 4:0, 2:0 Ħamrun 6:1, 2:1 Žalgiris Wilno 4:0, 3:0 Čukarički 3:1, 2:1 Fiorentina 2:2, 1:1 Genk 0:0, 1:1 |
| 2024/25 | 1/16 LE | Viktoria Pilzno 1:0, 0:3 | Q2 LM Q3 LM Q4 LE FL LE | TNS 5:0, 2:1 Midtjylland 0:2, 1:1 Borac 0:0, 1:1, karne 3:2 Anderlecht 1:2 Tottenham 1:2 Nice 1:0 Dynamo Kijów 4:0 Malmö 4:1 PAOK 0:5 Eintracht 0:2 AZ 4:3 |
| 2025/26 | 1/8 LE | Braga 2:0, 0:4 | Q2 LM Q3 LM Q4 LM FL LE 1/16 LE | Noah 2:1, 4:3 Łudogorec 0:0, 3:0 Qarabağ 1:3, 3:2 Viktoria Pilzno 1:1 Genk 1:0 Salzburg 3:2 Łudogorec 3:1 Fenerbahçe 1:1 Rangers FC 2:1 Panathinaikos 1:1 Nottingham 0:4 Łudogorec 1:2, 2:0 |
W ostatnich latach Ferencváros osiągnął regularność, która u nas jest niespotykana. Co roku był mistrzem Węgier i grał w fazie grupowej i ligowej, najczęściej awansując do gier wiosennych. Pół roku temu po raz pierwszy w nowożytnych czasach przebrnął pierwszą rundę wiosną poprzez wyeliminowanie Łudogorca.
Ferencváros zadomowił się w LE, jednak w jednym sezonie musiał zadowolić się LKE, ponieważ już w pierwszej rundzie eliminacji LM sensacyjnie odpadł z KI Klaksvik po bezbramkowym remisie na Wyspach Owczych i porażce 0:3 u siebie. Po tym dwumeczu zwolniony został trener Stanisław Czerczesow.
Przed tym okresem pięcioletnim Ferencváros grał w fazie grupowej LM w sezonie 2020/21, kiedy pierwsze trzy rundy eliminacyjne w tych rozgrywkach rozgrywane były jako pojedyncze mecze. Po raz ostatni nie grał jesienią w pucharach w sezonie 2018/19, czyli… w poprzednim sezonie, w którym Górnik brał udział w rozgrywkach europejskich. Ferencváros w I rundzie eliminacji LE trafił na Maccabi Tel Awiw i odpadł. Był wówczas nierozstawiony, a Górnik owszem, do czego wystarczał minimalny współczynnik polskich klubów wynoszący 20% rankingu krajowego. Górnik trafił wtedy na Zarię Bielce.
Forma i terminarz
Po raz pierwszy od ośmiu lat Ferencváros nie jest mistrzem Węgier i nie korzysta już z dobrodziejstw ścieżki mistrzowskiej. Dzięki zdobyciu Pucharu Węgier wystartował w eliminacjach LE, więc nawet jedno odpadnięcie nie sprawia, że całkowicie wypada z gry. W LE jest rozstawiony we wszystkich rundach, a zaczął już od I. Przejście wszystkich czterech rund nawet przy rozstawieniu zdarza się rzadko i zobaczymy, czy FTC będzie w stanie je przejść.
W I rundzie Węgrzy wylosowali serbską Vojvodinę. Mimo niskiego zwycięstwa 2:1 i późnego gola w pierwszym meczu, ostatecznie nie była to dla niego trudna przeszkoda. 3:0 w rewanżu bardziej pokazywało różnicę pomiędzy oboma zespołami.
W kolejnej rundzie poziom trudności był dużo wyższy, bowiem na drodze Ferencvárosu stanęło holenderskie Twente. Choć gole w pierwszym meczu w Holandii padały podobnie jak w Nowym Sadzie (szybki gol Ferencvárosu, wyrównanie w końcówce pierwszej połowy i zwycięski gol Węgrów w 86. minucie), rzeczywiście widać było różnicę. Twente potrafiło zepchnąć FTC do defensywy, jednak dzięki dobrej postawie bramkarza przetrwał on ten okres i zadał decydujący cios w końcówce.
W rewanżu Ferencváros pozwalał Holendrom na znacznie mniej. Do przerwy na uzupełnienie płynów wszystko szło zgodnie z planem, środek pola został zamknięty, a na skrzydłach Węgrzy wygrywali pojedynki. Ferencváros wyszedł też na prowadzenie po golu z rzutu karnego. Po tej przerwie jednak wszystko się skomplikowało, do czego przyczyniła się przede wszystkim czerwona kartka dla Philippe’a Rommensa. Ferencváros musiał się cofnąć do niskiej obrony, mimo gry w dziesięciu poprawił wynik na 2:0 na początku drugiej połowy. Cofał się coraz bardziej i w końcu Twente w kilka minut strzeliło dwa gole i było o jedno trafienie od dogrywki. Ostatecznie, mimo trzech goli straconych w dwumeczu, to był pokaz dobrej postawy Ferencvárosu we wszystkich fazach gry, potrafił dopasować się do okoliczności i dopiero końcówka rewanżu sprawiła, że zrobiło się bardziej nerwowo. Wynik 4:3 w dwumeczu trochę lepiej pokazuje wyrównany poziom obu zespołów, dla Ferencvárosu trzy gole przewagi przez ponad pół godziny to wynik znacznie przewyższający oczekiwania.
W lidze Ferencváros przegrał w pierwszej kolejce z Paksi FC 2:4, jednak zmienił niemal cały skład i ten mecz nie powinien mieć żadnego przełożenia na LE. Mecz drugiej kolejki z mistrzem Gyori ETO nie odbędzie się w ten weekend. Został przełożony, a zamiast tego FTC zagra 8 sierpnia mecz towarzyski z Realem Madryt.
| # | Drużyna | RS | Z | R | P | BZ | BS | RB | Pkt. |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 3 | Paks | 1 | 1 | 0 | 0 | 4 | 2 | +2 | 3 |
| 4 | Nyíregyháza | 1 | 1 | 0 | 0 | 2 | 1 | +1 | 3 |
| 5 | Puskás Akadémia | 2 | 1 | 0 | 1 | 2 | 2 | 0 | 3 |
| 6 | Honvéd | 2 | 0 | 2 | 0 | 4 | 4 | 0 | 2 |
| 7 | Gyori ETO | 1 | 0 | 1 | 0 | 2 | 2 | 0 | 1 |
| 8 | Vasas | 1 | 0 | 1 | 0 | 2 | 2 | 0 | 1 |
| 9 | Ujpest | 1 | 0 | 0 | 1 | 1 | 2 | -1 | 0 |
| 10 | Ferencváros | 1 | 0 | 0 | 1 | 2 | 4 | -2 | 0 |
| 11 | Debrecen | 1 | 0 | 0 | 1 | 0 | 2 | -2 | 0 |
| 12 | ZTE | 1 | 0 | 0 | 1 | 0 | 3 | -3 | 0 |
źródło fragmentu tabeli: uefa.com
Miasto i stadion
Mecz wyjazdowy odbędzie się w Budapeszcie, stolicy i największym mieście Węgier, powstałym w XIX wieku poprzez połączenie dwóch miast – Budy i Pesztu. Pierwsze z nich to w uproszczeniu starówka i zabytki rozmieszczone na wzgórzach, zaś drugie to bardziej część rozrywkowo-gastronomiczna. Budapeszt znany jest m.in. z najstarszej linii metra w Europie kontynentalnej, pokazanej w filmie „Kontrolerzy”, Gellert Hegy (Góry Gellerta), Várhegy (Wzgórza Zamkowego), Varnegyed (starówki), a także budynków parlamentu, Teatru Narodowego czy Węgierskiej Opery Państwowej.
Groupama Aréna powstała w 2014 roku w miejscu starego stadionu Ferencvárosu. W europejskich pucharach posiada 22 122 miejsca, czyli trochę mniej niż w lidze z uwagi na kwestię miejsc stojących. Rozegrano tam kilka finałów Pucharu Węgier, a także reprezentacji, w okresie, gdy budowana była duża Puskás Aréna. Grał tam także Videoton w fazie grupowej LE w sezonie 2018/19. W lidze Ferencváros wypełnia go średnio mniej więcej w połowie, w pucharach znacznie częściej zbliża się do poziomu 20 tysięcy.
Zespół
Ferencváros ma doświadczony skład, z zawodnikami, o których można było wcześniej usłyszeć nawet bez znajomości ligi węgierskiej. W eliminacjach LE do tej pory kluczowy był napastnik Lenny Joseph. Jeszcze w czerwcu reprezentował Haiti na mistrzostwach świata, mimo to wrócił już na I rundę eliminacji, rozgrywaną na początku lipca. W czterech meczach strzelił cztery gole, z czego trzy w dwumeczu przeciwko Twente.
Gwiazdą zespołu Joseph został po odejściu Barnabása Vargi do AEK-u Ateny zimą. Ferencváros ściągnął wtedy Franko Kovačevicia, który był bardzo skuteczny w Celje, jednak po dobrym początku stracił miejsce na rzecz Haitańczyka.
Innym ważnym transferem wychodzącym zimą jest sprzedaż Alexa Tótha do Bournemouth za rekordowe 12 milionów euro. Był to jeden z niewielu młodych zawodników (obecnie 20 lat) grających regularnie w składzie Ferencvárosu. Mimo to środek pola jest mocnym punktem tego zespołu. Brak Philippe’a Rommensa będzie poważnym osłabieniem (zobaczymy, jak długo będzie pauzował za czerwoną kartkę, za brutalny faul powinien opuścić oba mecze z Górnikiem), ale oprócz Mariusa Corbu może tam zagrać Ádám Nagy, który wrócił do Ferencvárosu po 10 latach gry we Włoszech. Znaną postacią powinien być Naby Keita, mający przeszłość w Lipsku i Liverpoolu. W ostatnich meczach jednak go brakowało.
W ofensywie oprócz Josepha kluczowe role odgrywają Kristoffer Zachariassen i Gabriel Kanichovsky, którzy mogą zagrać właściwie na każdej pozycji z przodu. Norweg jest wystawiany raczej na skrzydle, a reprezentant Izraela na „dziesiątce” lub niżej w środku pola, co miało miejsce m.in. po czerwonej kartce Rommensa przeciwko Twente. Zachariassen ma koncie równe 100 goli w klubach, z czego 21 w samych pucharach. Kanichovsky był ważną częścią zespołu Maccabi Tel Awiw, po przejściu do Ferencvárosu rok temu z miejsca stał się podstawowym zawodnikiem środka pola.
Najbardziej doświadczonym zawodnikiem Ferencvárosu jest bramkarz i kapitan tego zespołu, 35-letni Dénes Dibusz. W tym klubie gra od 12 lat i rozegrał w nim już 555 meczów. Oprócz obycia w europejskich pucharach ma też na koncie grę w reprezentacji Węgier. Mimo 47 występów przez wiele lat był tylko zmiennikiem Gábora Királya i Pétera Gulásciego.
Po klęsce w lidze i utracie mistrzostwa na rzecz ETO, Ferencváros zatrudnił trenera z tego właśnie zespołu. Wcześniej prowadziły go znane nazwiska, jak Stanisław Czerczesow, Dejan Stanković czy Robbie Keane. Balázs Borbély nie ma takiego CV, ale po niespodziewanym mistrzostwie z Gyorem i udanym początku z Ferencvárosem wiązane z nim są spore nadzieje. Wcześniej już był w FTC jako trener juniorów i rezerw, a ponadto pracował na Słowacji… tyle że w klubie mniejszości węgierskiej, czyli w DAC. Zdołał dość szybko przenieść styl gry z ETO do FTC, ze szczególną koncentracją na środku pola. Cechami charakterystycznymi są wysoki pressing oraz rozgrywanie piłki od tyłu przez bramkarza, jednak już w dwumeczu w Twente widać było, że nie są to sztywne zasady stosowane za wszelką cenę. Gdy wymagała tego sytuacja, zespół był elastyczny i skutecznie przechodził do niskiej obrony.
Podsumowanie
To dopiero kilka meczów, ale na razie start sezonu w wykonaniu Ferencvárosu nie wskazuje, aby to był zespół w kryzysie albo wyraźnie słabszy niż w poprzednich latach. Koncentracja na europejskich pucharach jest ewidentna. Liga schodzi na dalszy plan, wprawdzie celem jest odzyskanie mistrzostwa, jednak tu Ferencváros znów będzie faworytem i będzie miał dość czasu na wykonanie zadania.
W eliminacjach ma trochę mniejszy komfort niż w poprzednich latach, a kolejną fazę ligową może zapewnić sobie już w meczu z Górnikiem. Gdyby mu się nie udało, czeka go brak rozstawienia w IV rundzie eliminacji LK i potencjalne skomplikowanie sytuacji. Dlatego ten dwumecz będzie ze strony Węgrów potraktowany stuprocentowo poważnie. Nie liczyłbym na lekceważenie, które być może miało miejsce w pewnym stopniu w wykonaniu Fenerbahçe. Mimo braku aż takich gwiazd w składzie, Węgrzy mają zawodników ogranych w pucharach, a także w mocnych ligach. Nie jest to przypadkowy zespół i bardzo ciekawe będzie kolejne sprawdzenie się na tle regularnego uczestnika zasadniczej fazy europejskich rozgrywek.