Fenerbahçe – wielkie transfery, niepełne efekty

Godzinę po mistrzu Polski swój start w eliminacjach LM zanotuje wicemistrz. Górnik Zabrze zmierzy się ze słynnym Fenerbahçe.

Poprzednie rywalizacje

W poprzednim sezonie graliśmy z Turkami po 11 latach przerwy. W XXI wieku wszystkie mecze z nimi rozegrała Legia. W przypadku Górnika ostatnie starcie odbyło się aż 55 lat temu przeciwko Göztepe.

1962/63	I runda PM	Polonia Bytom	Galatasaray	1:0, 1:4
1964/65	II runda PZP	Legia Warszawa	Galatasaray	2:1, 0:1, 1:0
1969/70	1/4 finału PM	Galatasaray	Legia Warszawa	1:1, 0:2
1970/71	II runda PZP	Göztepe	Górnik Zabrze	0:1, 0:3
1972/73	I runda PUEFA	Ruch Chorzów	Fenerbahçe	3:0, 0:1
1974/75	1/8 finału PM	Ruch Chorzów	Fenerbahçe	2:1, 2:0
1980/81	I runda PM	Trabzonspor	Szombierki Bytom	2:1, 0:3
1985/86	I runda PZP	Galatasaray	Widzew Łódź	1:0, 1:2
1992/93	I runda PUEFA	GKS Katowice	Galatasaray	0:0, 1:2
1996/97	II runda PUEFA	Legia Warszawa	Beşiktaş	1:1, 1:2
1998/99	II runda el. PUEFA	Wisła Kraków	Trabzonspor	5:1, 2:1
2011/12	III runda el. LE	Gaziantepspor	Legia Warszawa	0:1, 0:0
2013/14	Faza grupowa LE	Trabzonspor	Legia Warszawa	2:0, 2:0
2014/15	Faza grupowa LE	Trabzonspor	Legia Warszawa	0:1, 0:2
2025/26	Faza ligowa LK	Legia Warszawa	Samsunspor	0:1

Od dawna nie graliśmy z klubem ze ścisłej tureckiej czołówki. Wprawdzie Trabzonspor kilka lat przed meczami z Legią został wicemistrzem, później nawet raz zdobył mistrzostwo, ale z tradycyjną czołówką – Galatasaray, Fenerbahçe, Beşiktaş – nie rywalizowaliśmy od prawie 30 lat. Akurat z Fener oba dwumecze skończyły się zwycięsko, ale było to w latach 70.

Ostatnie 5 lat w pucharach

Sezon	Runda, w której odpadli	Przeciwnicy i wyniki	Poprzednie rundy	Przeciwnicy i wyniki
2021/22	1/16 LKE	Slavia Praga 2:3, 2:3	Q4 LE FG LE	HJK 1:0, 5:2 Eintracht 1:1, 1:1 Olympiakos 0:3, 0:1 Antwerp 2:2, 3:0
2022/23	1/8 LE	Sevilla 0:2, 1:0	Q2 LM Q3 LE Q4 LE FG LE	Dynamo Kijów 0:0, 1:2 pd. Slovácko 3:0, 1:1 Austria Wiedeń 2:0, 4:1 Dynamo Kijów 2:1, 2:0 Rennes 2:2, 3:3 AEK Larnaka 2:0, 2:1
2023/24	1/4 LKE	Olympiakos 2:3, 1:0, karne 2:3	Q2 LKE Q3 LKE Q4 LKE FG LKE 1/8 LKE	Zimbru 5:0, 4:0 Maribor 3:1, 3:0 Twente 5:1, 1:0 Nordsjælland 3:1, 1:6 Spartak Trnawa 2:1, 4:0 Łudogorec 3:1, 0:2 Union Saint-Gilloise 3:0, 0:1
2024/25	1/8 LE	Rangers 1:3, 2:0, karne 2:3	Q2 LM Q3 LM FL LE 1/16 LE	Lugano 4:3, 2:1 Lille 1:2, 1:1 pd. Union Saint-Gilloise 2:1 Twente 1:1 Manchester United 1:1 AZ 1:3 Slavia Praga 1:2 Athletic 0:2 Olympique Lyon 0:0 Midtjylland 2:2 Anderlecht 3:0, 2:2
2025/26	1/16 LE	Nottingham 0:3, 2:1	Q3 LM Q4 LM FL LE	Feyenoord 1:2, 5:2 Benfica 0:0, 0:1 Dinamo Zagrzeb 1:3 Nice 2:1 Stuttgart 1:0 Viktoria Pilzno 0:0 Ferencváros 1:1 Brann 4:0 Aston Villa 0:1 FCSB 1:1

W 2021 roku Fenerbahçe wróciło do europejskich pucharów i od tego czasu nie opuszcza ani fazy grupowej, ani ligowej, ani pucharowej. Raz doszło naprawdę daleko – do ćwierćfinału LKE, gdzie odpadło z późniejszym triumfatorem, Olympiakosem, jednak nie jest to coś, czego nie osiągałyby także polskie kluby. To, co bardziej robi wrażenie, to regularność, a także częstsze występy w LE. Z innej jeszcze strony, w większości biorą się one z niepowodzeń w eliminacjach LM. W głównej fazie tych rozgrywek Fenerbahçe nie grało od sezonu 2008/09. Od tamtej pory odpadało z eliminacji LM z Young Boys, Spartakiem Moskwa, Arsenalem, Szachtarem, Monaco, Benficą (dwukrotnie), Dynamem Kijów i Lille.

Forma i terminarz

Liga turecka rozpocznie rozgrywki w połowie sierpnia. Fenerbahçe przeprowadziło obóz przygotowawczy w Austrii, gdzie zmierzyło się w meczach towarzyskich z Admirą Wacker Mödling (5:0), Pogonią Szczecin (4:0) i LASK (2:1). Wyniki niestety mówią bardzo wiele. W przypadku potyczki z drugoligowcem austriackim jest to zrozumiałe, ale chciałoby się, żeby polski zespół postawił mu większy opór. Tak się niestety nie stało, różnica w umiejętnościach była zbyt duża.

Chciałoby się, aby z tych trzech zespołów Górnik najbardziej porównywalny był do LASK, ale i Austriacy zostali mocno zdominowani przez Fenerbahçe, mieli problem by wyjść z własnej połowy pod pressingiem Turków. Pozytywne było dla nich to, że z czasem potrafili wyprowadzić kilka kontrataków, a gola kontaktowego strzelili po dłuższym okresie utrzymywania się przy piłce i prostopadłym podaniu w pole karne. Mimo to naturalnym sposobem na zaskoczenie ich wydaje się szybki atak.

 

Miasto i stadion

Górnik poleciał do Stambułu, największego miasta Turcji, leżącego zarówno w Europie, jak i Azji. Podobnie jak samego klubu, nie trzeba go szczególnie przedstawiać, w tak ogromnym mieście atrakcji jest zdecydowanie więcej ponad sam mecz. Główne atrakcje to m.in. Hagia Sofia, Błękitny Meczet, Wielki Bazar, Pałac Topkapi, mieści się tam też Muzeum Adama Mickiewicza, który mieszkał i zmarł w tym mieście.

Pełna nazwa stadionu, na którym zagra Górnik, to Chobani Stadyumu Fenerbahçe Şükrü Saracoğlu Spor Kompleksi. Znajduje się w Kadıköy, dzielnicy w azjatyckiej części Stambułu. Ma typową piłkarską konstrukcję z trybunami (pojemność 47 911) będących blisko boiska. Rozegrano tam ostatni w historii finał Pucharu UEFA w sezonie 2008/09 pomiędzy Szachtarem a Werderem. Jest znany z gorącej i głośnej atmosfery i niemal zawsze można w ciemno zakładać tam frekwencję w okolicach 40 tysięcy.

Zespół

Fenerbahçe od lat znane jest z głośnych transferów, które mają pomóc odzyskać mu mistrzostwo kraju, a także awansować do Ligi Mistrzów. Są to często zawodnicy przychodzący bezpośrednio z czołowych klubów Europy, którzy wciąż dawali sobie radę na najwyższym poziomie.

Nie wszyscy nowi zawodnicy zostali zgłoszeni, ale Fenerbahçe może jeszcze dopisać dwa kolejne nazwiska przed pierwszym meczem. Mają to być Nathan Ake pozyskany z Manchester City i Mason Greenwood kupiony z Olympique Marsylia. Kontuzjowany jest Vedat Muriqi, czołowy strzelec ligi hiszpańskiej poprzedniego sezonu, jego w tym dwumeczu zabraknie. Czwartym z letnich transferów jest 19-letni Sidiki Chérif i jego prawdopodobnie będzie można zobaczyć w ataku.

W kadrze Fenerbahçe roi się od znanych nazwisk, na mistrzostwach świata mieli kilkunastu reprezentantów. Wprawdzie poza kadrą Turcji nie odgrywali najczęściej większej roli, np. Éderson to rezerwowy bramkarz reprezentacji Brazylii, N’Golo Kanté (niezgłoszony) również nie pojawiał się już na boisku w barwach Francji, Nélson Semedo wchodził z ławki w Portugalii, ale to wciąż wielkie nazwiska. Najważniejszym zawodnikiem jest jednak ten, który na mundial nie pojechał, czyli Brazyliczyk Talisca. Wrócił do Europy półtora roku temu po grze w lidze chińskiej i arabskiej i odpowiada zarówno za kreację, jak i wykończenie. Z mniej znanych zawodników niedoceniany może być Anthony Musaba, ale poznaliśmy go już w październiku, gdy strzelił gola Legii w barwach Samsunsporu. Zimą przeszedł do Fenerbahçe i tam wcale nie przepadł, często jest pierwszym wyborem na lewym skrzydle.

Trener İsmail Kartal wrócił do Fener już po raz czwarty. Styl prezentowany przez jego zespół ma nawiązywać do poprzednich kadencji, czyli być otwarty i widowiskowy. Właściwie poprzednim razem nie można było mu wiele zarzucić, zdobył 99 punktów w 38 meczach ligowych, przegrał tylko raz, ale Galatasaray znów okazało się jednak lepsze. W pucharach, jak wspomniano, też zaszedł daleko, bo mowa o sezonie 2023/24. Teraz nadzieje są ogromne, ale tak jest co roku, a jednak ani mistrzostwo, ani faza ligowa Ligi Mistrzów, nie nadchodzą.

Podsumowanie

Nie jest tak, że nic się nie da zrobić. Fenerbahçe zawodziło już w przeróżnych momentach, a od dawna nie osiągnęło głównego celu. Trzeba jednak przyznać, że w eliminacjach z zespołami z naszego poziomu mylą się rzadko, a różnica poziomów jest w teorii gigantyczna.

Fenerbahçe, mimo że w sparingach grało w poukładany sposób, wciąż jednak tkwi w pewnym chaosie, o czym świadczą powroty z mistrzostw świata i poszatkowana kadra, która jest tak szeroka, że wielu zawodników nie potrzebują na już, nawet bez tych brakujących mogą wystawić mocny skład i jeszcze będą mieć kim obsadzić ławkę. Nie można zrobić wiele więcej niż spróbować samemu i liczyć na lekceważenie ze strony przeciwnika lub łut szczęścia. Często bez tego niespodzianki nie są w ogóle możliwe.

Ścieżka niemistrzowska eliminacji LM już na samym początku pokazała nam, czym naprawdę jest. W obecnym kształcie jest ona kosmicznie trudna, przejdą ją tylko dwa zespoły i na pewno ktoś bardzo mocny będzie musiał obejść się smakiem. O fazę ligową LM będą też przecież grać Lyon, Bodø/Glimt, Olympiakos, belgijski Union… Dla wicemistrza Polski to jest realnie jedynie krótsza droga do fazy ligowej, ale niższych rozgrywek. O to też będzie trudno, bo brak rozstawienia na każdym etapie może skutecznie tę drogę zamknąć, ale tak wymagająco jak teraz, może w tych eliminacjach już nie być.